Zmiana kapitału zakładowego spółki z o.o.
Zmiana kapitału zakładowego spółki z o.o.
To, czy zmiana kapitału zakładowego oznacza zmianę umowy, zależy od rozwiązań zawartych w samej umowie. Zgodnie z art. 257 § 1, umowa może pozwalać na zmianę wysokości kapitału zakładowego bez konieczności zmiany umowy spółki; w treści umowy musi być zawarta wysokość dodatkowego kapitału zakładowego i termin, w którym może nastąpić zmiana (np. maksymalnie o 200 000 w ciągu 3 lat od rejestracji spółki).
· Zwiększenie kapitału zakładowego
Wzrost kapitału zakładowego może nastąpić poprzez
a) zwiększenie wartości nominalnej udziałów istniejących
b) ustanowienie nowych udziałów (art. 257 § 2).
Kapitał zakładowy wynosi 100 000 zł (200 udziałów po 500 zł. Spółka chce pozyskać nowy kapitał zakładowy na inwestycje i decyduje się na zwiększenie kapitału o 50 000 zł. Jak może to zrobić?
- wzrost wartości nominalnej udziałów: kapitał zakładowy = 150 000 : 200 udziałów po 750 zł
- wzrost liczby udziałów kapitał zakładowy = 150 000 zł : 300 udziałów po 500 zł (utworzono 100 nowych udziałów)
Pokrycie udziałów
Udziały mogą być pokryte poprzez środki pieniężne lub niepieniężne (aport). Jeśli nowe udziały obejmuje nowy wspólnik, to oprócz oświadczenia o objęciu udziałów musi wyrazić zgodę na przystąpienie do spółki na dotychczasowych zasadach.
Kto obejmuje nowe udziały?
Prawo poboru – prawo pierwszeństwa przysługuje w kolejności zgodnej z proporcją obejmowanych już udziałów (art. 258). Prawo poboru może być wyłączone lub ograniczone:
- umową spółki (np. że przez pierwsze dwa lata wspólnicy rezygnują z prawa poboru)
- uchwałą o podwyższeniu kapitału zakładowego (nowe udziały mogą zostać przekazane nowemu inwestorowi)
Wyłączenie prawa poboru wymaga więc zgody wyłączanego wspólnika, wyrażonej albo w umowie spółki, albo w uchwale o zwiększeniu kapitału zakładowego.
Art. 238 § 2: oświadczenie dotychczasowego wspólnika o objęciu nowego udziału lub udziałów wymaga formy aktu notarialnego.
c) ze środków spółki
art. 191: część zysków można przekazać na rezerwy lub kapitały dodatkowe; uchwałą o zmianie umowy spółki można powiększyć kapitał zakładowy z kapitału rezerwowego lub zapasowego. Tworzy się z nich nowe udziały, lub powiększa wartość starych (art. 260)
W tym przypadku nowe udziały przysługują wspólnikom w stosunku do ich dotychczasowych udziałów i nie wymagają objęcia (art. 260 § 2).
Art. 238 § 2: oświadczenie dotychczasowego wspólnika o objęciu nowego udziału lub udziałów wymaga formy aktu notarialnego.
· Obniżenie kapitału zakładowego
Wspólnicy mogą podjąć decyzję o obniżeniu kapitału zakładowego w celu uzyskania środków pieniężnych. Uchwała o obniżeniu kapitału zakładowego musi określać wysokość, o jaką został on obniżony, oraz sposób obniżenia (art. 264).
O uchwalonym obniżeniu kapitału zakładowego zarząd niezwłocznie zgłasza do rejestru, wzywając wierzycieli do ewentualnego zgłoszenia sprzeciwu w ciągu 3 miesięcy (ci, którzy nie zgłoszą sprzeciwu – zgadzają się). Sprzeciw jest całkiem uzasadniony, bo pogorszeniu ulega majątek spółki a tym samym sytuacja wierzycieli. Wierzyciel, który zgłosił sprzeciw, musi być natychmiast spłacony lub zabezpieczony.
Sąd dopiero po sprawdzeniu, czy były zgłoszenia wierzycielom oraz ewentualne sprzeciwy, może wpisać obniżenie kapitału zakładowego do rejestru. Potem można wypłacić środki właścicielom.